Wprowadzenie do Myrmica rubra
Myrmica rubra to fascynujący gatunek mrówki, który występuje na dużych obszarach Europy i Azji. Ich użądlenia są bardzo bolesne, budują duże gniazda i posiadają dwa rodzaje królowych.
Wygląd Myrmica rubra
Robotnica: Długość 4-5,5 mm. Całe ciało ma barwę pomarańczowo-brązową, z ciemniejszą pigmentacją na głowie i odwłoku. Na grzbiecie znajdują się proste kolce o szerokich podstawach. Głowy są nieco wydłużone, z linią czołową biegnącą wzdłuż górnych części nasad czułków.
Królowa: Długość: 5,5-6 mm. Bardzo podobna do robotnicy, ale nieco większa i o ciemniejszym odcieniu. Łatwo ją pomylić z robotnicą, choć posiada większy tułów i odwłok charakterystyczny dla królowej. Choć nie jest to powszechnie wiadome, gatunek ten posiada dwa rodzaje królowych: nieco większe od robotnic oraz drugiej formy, tej samej wielkości co one. Te mniejsze królowe nazywane są microrubras.
Samiec: Długość: 4-6 mm. Bardzo ciemny, gołym okiem wydaje się niemal czarny. Posiada długie włoski wzdłuż goleni* oraz pierwszego segmentu stopy. Skrzydła są przezroczyste.
(1)
*) Goleń to trzeci segment nogi, licząc od tułowia. Jest odpowiednikiem ludzkiej łydki.
Występowanie
Myrmica rubra występuje od Wysp Brytyjskich aż po wschodnie krańce Syberii. Gatunek ten jest rozpowszechniony w całej Skandynawii, z wyjątkiem wysokich partii górskich i najbardziej na północ wysuniętych terenów kontynentalnych. Gatunek odnotowano również w Ameryce Północnej (wschodnie wybrzeże). (2)
Loty godowe
Lot godowy Myrmica rubra przebiega częściowo w klasyczny sposób: mrówki odlatują, aby się sparzyć, a następnie osiedlają się, by założyć nowe gniazdo. (Dowiedz się więcej o mrówkach skrzydlatych). Duże królowe latają głównie w sierpniu, ale mogą się również parzyć wewnątrz lub na zewnątrz gniazda. Królowe microrubra wydają się preferować to drugie.
Siedlisko i gniazda Myrmica rubra
Ta mrówka bywa często spotykana w miejscach, w których niewiele innych gatunków by osiadło. Na przykład: wydmy, bagna, okolice jezior i inne. Nie oznacza to jednak, że rubra osiedla się tylko tam. Jest to gatunek bardzo wszechstronny, występujący w niemal wszystkich środowiskach z wyjątkiem bardzo gęstych lasów. Uwielbia zakładać gniazda w parkach, ogrodach i na skrajach pól.
Ich kolonie mają tendencję do osiągania dużych rozmiarów, licząc dziesiątki tysięcy robotnic i wiele królowych. Królowe microrubra zawsze występują obok większych królowych. Gatunek ten często tworzy gniazda satelickie i chętnie osiedla się w ziemi, w miejscach takich jak kępy trawy czy pod kamieniami. Myrmica rubra bardzo lubi mech torfowiec i można ją również znaleźć gnieżdżącą się w butwiejącym drewnie lub w gęstej roślinności zielnej. (3)
Długość życia
Uważa się, że długość życia królowych wynosi 2 lata. Długość życia robotnic nie jest jeszcze dokładnie znana. (4).
Myrmica rubra – od jaja do mrówki
Nieznane.
Kasty
Myrmica rubra posiada trzy kasty: robotnicę, królową i samca. Królowe, jak wspomniano wcześniej, dzielą się na dwie kategorie: większą i mniejszą. Obowiązki robotnic wydają się zależeć od ich wieku. Młodsze mrówki zajmują się głównie pracami wewnątrz gniazda, opieką nad potomstwem i innymi kluczowymi zadaniami. Starsze robotnice zajmują się zdobywaniem pożywienia oraz patrolowaniem i obroną terytorium kolonii.
Symbioza
Gatunek ten może „hodować” mszyce, podobnie jak Lasius niger i wiele innych gatunków mrówek. Mrówki chronią mszyce przed zagrożeniami, w zamian otrzymując słodką spadź produkowaną przez te owady.
Pasożyty
Żuk z rodzaju Atemeles lubi osiedlać się w gniazdach Myrmica w miesiącach zimowych. Lety spędzają w gniazdach Formica, gdzie wyłaniają się ze swojego poprzedniego stadium jako dorosłe chrząszcze. Gdy nadchodzi zima, przenoszą się do gniazd Myrmica. Dlaczego? Ponieważ w przeciwieństwie do Formica, mrówki Myrmica przechowują zapasy żywności przez cały okres hibernacji. Gdy powracają ciepłe miesiące, żuk powraca do gniazd Formica, aby złożyć jaja i rozpocząć cykl od nowa.
Hodowla w niewoli
Myrmica rubra może być dość trudna w hodowli. Wymaga odpowiedniego i stałego poziomu wilgotności oraz dużej ilości białka. Ukąszenie tych mrówek może być bardzo bolesne.
Informacje o Myrmica rubra:
Typ: Stawonogi (Arthropoda)
Podtyp: Sześcionogi (Hexapoda)
Rząd: Błonkówki (Hymenoptera)
Nadrodzina: Vespoidea
Rodzina: Mrówkowate (Formicidae)
Podrodzina: Myrmicinae
Plemię: Myrmicini
Rodzaj: Myrmica
Nazewnictwo: Myrmica rubra (Linnaeus, 1758)
Wymowa: [Myrmíca rúbra]
Etymologia: Myrmica od myrmex (gr.) = mrówka; przyrostek -icus (łac. forma gr. -ikos), ruber (łac.) = czerwony
Nazwa zwyczajowa: Wścieklica zwyczajna
Bibliografia
1. Per Douwes, Johan Abenius, Björn Cederberg, Urban Wahlstedt (2012) Nationalnyckeln „Steklar: Myror-getingar. Hymenoptera: Formicidae-Vespidae” s. 83
2. http://entnemdept.ufl.edu/creatures/urban/ants/Myrmica_ruba.htm (4 marca 2018 r.)
3. Per Douwes, Johan Abenius, Björn Cederberg, Urban Wahlstedt (2012) Nationalnyckeln „Steklar: Myror-getingar. Hymenoptera: Formicidae-Vespidae” s. 84
4. Bert Holldobler & Edward O. Wilson (1990) „The Ants” s. 169
5. Bert Holldobler & Edward O. Wilson (1995) „Journey to the ants” s. 138-141
Dalsza lektura
Myrmica rubra – Wikipedia
Myrmica rubra – AntWiki
